Elniplex / Η συγγραφέας που δεν ήξερε να γράφει / Απόστολος Πάππος / 6 Ιουνίου 2026

Κι έρχεται πάλι το βράδυ
και κάτω απ’ το μαξιλάρι
κρύβω όσα μάζεψα εδώ κι εκεί…
«Είσαι χαζή»,
«Δεν ξέρεις να γράφεις, ούτε να μετράς»,
«Όλα λάθος τα κάνεις, δεν προσπαθείς αρκετά…»

Με μια ματιά
Ένα κορίτσι δεν φαίνεται να τα πηγαίνει καλά στο σχολείο και με τις απαιτήσεις των μεγάλων, δασκάλας και μπαμπά. Αλλά όταν σηκώνει το κεφάλι στον ουρανό, φτιάχνει δικούς της κόσμους που την κάνουν χαρούμενη. Γιατί στον κόσμο των ιστοριών και της φαντασίας, τα πράγματα είναι πιο συναρπαστικά.
Η Σάντη Αντωνίου γράφει μια ιστορία με λυρική ατμόσφαιρα, προσπαθώντας να τη δομήσει μέσα από στίχους και ομοιοκαταληξίες, άνευ μέτρου, και με ισορροπία στην ανάπτυξή του. Στην στόχευσή της βρίσκονται τα παιδιά που ταξινομούνται με βάση επιθυμίες, εικασίες και εκτιμήσεις που δεν ανταποκρίνονται στις δικές τους επιθυμίες και κλίσεις.
Η εικονογράφηση της Χρύσως Χαραλάμπους οικοδομεί και πάλι μια ιδιαίτερη ατμόσφαιρα, με τη δική της ποιητική έκταση, εστίαση στην εκφραστικότητα, στο βασικό και ουσιώδες, το οποίο δεν διασπείρεται ούτε διαιρείται από κάποια υπερφόρτωση ερεθισμάτων.

Περί τίνος πρόκειται

Το σχολείο δεν μοιάζει να είναι το φόρτε της. Ορθογραφία, τόνοι, ανάγνωση, αλφαβήτα, γραφή, διαίρεση, πολλαπλασιασμό. Θλίψη. Τα πράγματα δεν είναι τόσο συναρπαστικά εδώ κάτω. Γι’ αυτό η ηρωίδα της ιστορίας σηκώνει το κεφάλι προς τον ουρανό. Σύννεφα, βροχή, φεγγάρι, αστέρια.

«Ρίξε τους τόνους στο τηγάνι,
βάλε άφοβα όλα τα “ο” και τα “ι”
κανόνες δεν έχει αυτή η συνταγή!»
Και λάθος δεν θα υπήρχε μήτε και σωστό,
θα ‘κανα τον μπαμπά μου πολύ περήφανο.

Στον κόσμο των ιστοριών και της φαντασίας, τα πράγματα είναι πιο συναρπαστικά και η βιβλιοθήκη μοιάζει υπέροχος προορισμός. Γιατί εκεί θα μάθεις όσο πιο πολλά μπορείς με τον τρόπο που εσύ μπορείς. Και ίπταται στο διάστημα, σε ένα ταξίδι ονειρικό. Και βλέπει και μαθαίνει και βλέπει τα σημαντικά και τα όμορφα και όχι τη συμφορά. «Ό,τι πίσω με κρατά, θέλω να γίνει η δύναμή μου».

Εστιάζοντας

Ένα κορίτσι ψάχνει τον βηματισμό του, την ταυτότητά του, πηγαινοέρχεται μεταξύ ιδεών και εικόνων, μεταξύ επιθυμιών και αδυναμιών. Η δασκάλα, ο μπαμπάς μάλλον απογοητεύονται. Δεν τα πάει περίφημα με όλα αυτά τα σχολικά που οι μεγάλοι θέλουν να κάνεις καλά. Πώς θα γράψει ένα τέτοιο παιδί; Δεν θα μπορέσει. Χαμηλές προσδοκίες και η ματαίωση καραδοκεί. Η ονειροπόληση, η φαντασία, οι ιστορίες, το ταξίδι στον κόσμο των ιδεών και της ομορφιάς, δημιουργούν το δικό τους τείχος αποτροπής σε αυτές τις ματαιώσεις. Και το κορίτσι, σκαλί σκαλί, ανεβαίνει ψηλότερα, αφού καταλαβαίνει σιγά σιγά ότι οι προσδοκίες των άλλων, λειτουργούν ως αναστολείς των ονείρων.

Η Σάντη Αντωνίου, τιμημένη με το καλύτερο βιβλίο γνώσεων στη Χρυσή Λίστα 2025, με το εξαίρετο Πόσα μέτρα είναι ο κόσμος μας; Η ζωή, το έργο και ο κόσμος του Αδαμάντιου Διαμαντή, γράφει μια ιστορία με λυρική ατμόσφαιρα, προσπαθώντας να τη δομήσει μέσα από στίχους και ομοιοκαταληξίες, άνευ μέτρου, και με ισορροπία στην ανάπτυξή του. Μπορούμε να συνάγουμε ότι η στόχευσή της είναι η ελλειπτική συνήθεια των περισσότερων ανθρώπων να ετικετοποιούν, να κατατάσσουν σε κουτιά και συγκεκριμένες κατηγορίες τους ανθρώπους, ιδίως τα παιδιά. Το πράττουν αυτό, διαχρονικά, για να οργανώσουν με ευκολία το χάος του κόσμου και της καθημερινότητας. Έτσι, ωστόσο, τα παιδιά ταξινομούνται με βάση επιθυμίες, εικασίες και εκτιμήσεις που δεν ανταποκρίνονται στις δικές τους επιθυμίες και κλίσεις, κάτι που καθιστά τέτοιες κατατάξεις ως καταστροφικές συχνά για αυτά τα παιδιά, αφού αυτές οι ταμπέλες έχουν δύναμη και η ετικετέζα του σύγχρονου κόσμου δεν έχει πάψει καθόλου να γεννά κουτιά. Στην επικράτεια της πραγματικότητας, της καθημερινότητας, του σχολείου, του σπιτιού, αυτό το κορίτσι πήρε ισχυρές δόσεις ματαίωσης και μηνύματα αδυναμίας ανταπόκρισης στα ζητούμενα στάνταρ. Στη δική της επικράτεια, αυτή της φαντασίας, ήταν ελεύθερη να δημιουργήσει συμβατές με τον κόσμο της πραγματικότητες που την απελευθέρωναν από τις στερεοτυπικές προσεγγίσεις. Το αυτοβιογραφικό στοιχείο προσθέτει δύναμη στην ιστορία.

Η εικονογράφηση της Χρύσως Χαραλάμπους οικοδομεί και πάλι μια ιδιαίτερη ατμόσφαιρα, ταιριαστή και αβανταδόρικη για μια λυρική ιστορία σαν αυτή, αφού διαθέτει τη δική της ποιητική έκταση, με ένταση στις χρωματικές αποτυπώσεις, εστίαση στην εκφραστικότητα, στο συναίσθημα, στο βασικό και ουσιώδες, το οποίο δεν διασπείρεται ούτε διαιρείται από κάποια υπερφόρτωση ερεθισμάτων. Η ευαισθησία που αποπνέουν οι εικόνες της Χαραλάμπους αγγίζουν συχνά την εικονογραφημένη ποίηση.

Για αναγνώστες από 5 περίπου ετών.